หนึ่งในปัญหาที่พบกันอย่างบ่อยครั้งกับไซต์งานก่อสร้างที่ตั้งอยู่ในย่านชุมชนที่พักอาศัย คือเรื่องของมลภาวะที่ส่งผลกระทบต่อชุมชนใกล้เคียง ไม่ว่าจะเป็นมลภาวะทางเสียง ฝุ่นละอองจากการก่อสร้างและการขนส่ง ไปจนถึงเศษขยะหรือความสกปรกระหว่างการก่อสร้างก็ตามที

นอกจากรูปแบบของโครงสร้างเหล็กทั่วไปที่เราคุ้นเคยกันดี ยังมีเทคนิคการดีไซน์เหล็กเพื่อให้ได้รูปร่างแปลกตาที่ผู้ออกแบบหลายคนยังไม่ค่อยรู้ ซึ่งเหมาะสำหรับการนำไปประยุกต์ใช้ในการออกแบบชิ้นส่วนของโครงสร้าง (Member) สำหรับอาคารที่ต้องการโชว์เส้นสายสวย ๆ ของเหล็กในรูปลักษณ์ใหม่ ๆ หรือสำหรับโครงการที่นำเทคนิคการออกแบบลักษณะนี้ไปปรับใช้เพื่อให้เกิดความประหยัดสูงสุดอีกด้วย ซึ่งบทความนี้จะขอยกตัวอย่าง 2 ไอเดียการดัดแปลง (Modify) เหล็กง่าย ๆ จากเหล็ก H-beam และ Cut-beam

ว่ากันว่าหนึ่งในการแสดงศักยภาพของโครงสร้างเหล็กรูปพรรณอีกหนึ่งประเด็นที่ดี คือการนำเสนอผ่านแนวคิดการออกแบบจากทีมสถาปนิกและผู้ออกแบบ เพราะเหล็กรูปพรรณสามารถตอบโจทย์งานโครงสร้างได้มากกว่าที่เราคิด ที่ไม่เพียงแต่เป็นวัสดุที่แข็งแรงทนทานต่อการรับแรงและสภาพแวดล้อม แต่ยังเอื้อต่อการทำงานไปจนถึงอิสระด้านการออกแบบได้อย่างลงตัว

โดยปกติผู้รับเหมาจะทำการเลือกใช้เหล็กความยาวมาตรฐานอย่างเหล็ก H-Beam ขนาด 6 เมตร 9 เมตร หรือ 12 เมตรเพื่อนำไปใช้ในโครงการก่อสร้าง แต่ในแง่ของต้นทุนการก่อสร้างกลับมีค่าใช้จ่ายที่เพิ่มมากขึ้นทั้งจากการทำรอยต่อเหล็ก มีเศษเหล็กต้องเหลือทิ้ง มีค่าใช้จ่ายในการตัดเหล็กที่หน้างานและอื่นๆ

เพราะงานฐานรากของโครงสร้างอาคารคือส่วนสำคัญที่จะช่วยรับน้ำหนักอาคารทั้งหลังให้มั่นคงแข็งแรง หากก่อสร้างหรือติดตั้งฐานรากได้ไม่ดีเท่าที่ควร แน่นอนว่าก็อาจส่งผลให้เกิดการรับแรงที่ไม่ได้ประสิทธิภาพ ไปจนถึงอาจเกิดอันตรายจากโครงสร้างที่ไม่ได้มาตรฐานตามมาในภายหลัง ฉะนั้นการเลือกวิธีการติดตั้งให้เหมาะสมกับประเภทอาคาร และการก่อสร้างติดตั้งฐานรากด้วยวิธีที่แม่นยำจึงเป็นสิ่งสำคัญที่ไม่ควรละเลย

แม้ความมั่นคงแข็งแรงในงานโครงสร้างจะเป็นส่วนสำคัญของการก่อสร้างอาคารทุกขนาด ซึ่งการเลือกใช้วัสดุก็เป็นอีกหนึ่งวิธีที่จะช่วยลดทอนหรือประหยัดได้หลายต่อ อย่างการเลือกใช้วัสดุโครงสร้างเหล็ก SYS PRIMERBOND ที่ได้รับการเตรียมผิวเหล็กและทำสีรองพื้นป้องกันสนิมอย่างได้มาตรฐาน

การก่อสร้างระบบ Modular System หรือ “ระบบการก่อสร้างแบบโมดูลสำเร็จรูป” เป็นแนวคิดส่วนหนึ่งที่พัฒนามาจากระบบการก่อสร้างแบบ Prefabrication ซึ่งเป็น “กระบวนการลดการก่อสร้างอาคารที่หน้างาน” ซึ่งใช้แนวคิดระบบวิศวกรรมในการถอดแบบอาคารเป็น “Module” ต่าง ๆ

เพราะการทำ Shop Drawing คือกระบวนการวางแผนการทำงานอย่างละเอียดหรือการนำปัญหาในอนาคตมาขบคิดก่อนเริ่มงานก่อสร้างจริง ซึ่งกระบวนการนี้มักเป็นกระบวนการที่งานโครงสร้างสเกลเล็กหรือผู้รับเหมาหลายรายมักละเลยอยู่เสมอ ด้วยที่มองว่าลำดับขั้นตอนการทำงานไม่ได้มีรายละเอียดที่ต้องนำกลับมาวางแผนมากนัก กลับกันที่การคิดเช่นนี้อาจนำไปสู่ความประมาทและทำให้งานแต่ละส่วนเกิดความผิดพลาดเสียหายได้เช่นกัน

สำหรับการเชื่อมชิ้นงานเหล็กในรอยต่อชนิดต่าง ๆ ตามมาตรฐาน AWS ซึ่งกำหนดรอยต่อและชนิดรอยต่อไว้เป็น 5 ชนิด ได้แก่ รอยต่อชน รอยต่อเกย รอยต่อขอบ รอยต่อมุม และรอยต่อตัวที ซึ่งไม่ว่าช่างจะเลือกวิธีการเชื่อมชิ้นงานด้วยรอยต่อชนิดใด เพื่อให้สามารถเชื่อมชิ้นงานเป็นไปได้ง่ายและมีประสิทธิภาพ การเลือกท่าทางในการทำงานที่เหมาะสมย่อมมีผลต่อคุณภาพชิ้นงานเชื่อมแน่นอน